Bezpieczeństwo IT · EDM

Elektroniczna dokumentacja medyczna (EDM): wymagania bezpieczeństwa i kto za nie odpowiada

Zespół bezpieczeństwa Zdalny Admin·19 listopada 2026·15 min czytania

Bezpieczeństwo EDM jest obowiązkiem podmiotu, który dokumentację prowadzi. Przepisy wymagają, żeby elektroniczna dokumentacja medyczna była przez cały czas dostępna wyłącznie dla osób uprawnionych, a system pozwalał wykazać, kto, kiedy i co w niej zapisał lub zmienił. Dostawca oprogramowania, dostawca hostingu i Centrum e-Zdrowia odpowiadają za swoje odcinki, ale żaden z nich nie przejmuje odpowiedzialności placówki jako administratora danych.

Hasło „EDM bezpieczeństwo” obejmuje trzy różne pytania: czego wymaga prawo, co musi umieć system i kto odpowiada za który element. Stan prawny na listopad 2026 r.; tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Zakres niezależnej oceny zabezpieczeń systemów medycznych opisujemy na stronie audytu NIS2 i KSC.

Co to jest elektroniczna dokumentacja medyczna (EDM)?

Elektroniczna dokumentacja medyczna (EDM) to w ścisłym, ustawowym znaczeniu zamknięta grupa dokumentów wytworzonych w postaci elektronicznej, wymieniona w art. 2 pkt 6 ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia. Należą do niej między innymi karta pacjenta, recepty, skierowania, zlecenia na zaopatrzenie, Karty Szczepień, wyniki badań histopatologicznych, opis konsultacji medycznej oraz dokumenty wskazane w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 13a tej ustawy. Większość z nich musi być opatrzona podpisem elektronicznym jednego z rodzajów wskazanych w ustawie.

W codziennym języku placówek „EDM” oznacza coś szerszego: całą dokumentację pacjenta prowadzoną w systemie szpitalnym lub gabinetowym. Wymagania bezpieczeństwa wynikają jednak przede wszystkim z rozporządzenia Ministra Zdrowia z 6 kwietnia 2020 r. w sprawie dokumentacji medycznej i dotyczą dokumentacji jako całości, a nie tylko dokumentów z ustawowej listy. Zgodnie z § 1 ust. 1 dokumentacja jest prowadzona w postaci elektronicznej. Papier jest dopuszczalny tylko wtedy, gdy przepis rozporządzenia tak stanowi albo warunki organizacyjno-techniczne uniemożliwiają prowadzenie dokumentacji elektronicznie (ust. 2), a dokument prowadzony w jednej postaci nie może być równocześnie prowadzony w drugiej (ust. 3).

Obowiązek prowadzenia EDM wynika z art. 11 ust. 1 ustawy o SIOZ. Od 1 lipca 2021 r. usługodawcy przekazują też do Systemu Informacji Medycznej (SIM) dane zdarzeń medycznych i zapewniają możliwość wymiany EDM za jego pośrednictwem (art. 56 ust. 2a i 4). Recepty i skierowania trafiają do SIM w czasie rzeczywistym (art. 11 ust. 5), natomiast większość pozostałych dokumentów pozostaje w systemie placówki i jest udostępniana przez SIM innym usługodawcom, gdy wymaga tego diagnostyka lub ciągłość leczenia (art. 11 ust. 2 i 3). Lokalne repozytorium jest więc oryginałem dokumentacji, a nie kopią czegoś, co „i tak jest w systemie centralnym”, i musi być dostępne także dla lekarza z innej placówki, który pobiera dokument przez platformę centralną, potocznie nazywaną P1.

Jakie wymagania bezpieczeństwa musi spełniać elektroniczna dokumentacja medyczna?

Dokumentację uważa się za zabezpieczoną, jeżeli w sposób ciągły spełnione są łącznie dwa warunki z § 1 ust. 4 rozporządzenia: jest dostępna wyłącznie dla osób uprawnionych oraz chronią ją metody i środki, których skuteczność w czasie ich zastosowania jest powszechnie uznawana. „W sposób ciągły” oznacza, że warunek ma być spełniony również po wymianie serwera, zmianie dostawcy i przyjęciu nowych pracowników. „Powszechnie uznawana w czasie zastosowania” oznacza, że poprzeczka przesuwa się razem z praktyką: zdalny dostęp chroniony samym hasłem był kiedyś zwyczajny, dziś trudno go obronić.

Sześć obowiązków z § 1 ust. 5

Wymóg (§ 1 ust. 5) Co to oznacza w placówce Dowód wykonania
Systematyczne szacowanie ryzyka i zarządzanie nim (pkt 1) rejestr ryzyk dla każdego systemu z dokumentacją; przegląd okresowy i po każdej istotnej zmianie raport z szacowania i plan postępowania z ryzykiem zatwierdzony przez kierownika
Udokumentowane procedury zabezpieczania dokumentacji i systemów, w tym dostępu i przechowywania (pkt 2) procedury nadawania i odbierania uprawnień, kopii zapasowych, dostępu serwisowego i pracy w czasie awarii aktualne procedury z datą i właścicielem, ewidencja upoważnień
Środki adekwatne do zagrożeń, uwzględniające najnowszy stan wiedzy (pkt 3) logowanie wieloskładnikowe do dostępu zdalnego i kont administracyjnych, szyfrowanie, segmentacja sieci, ochrona stacji roboczych konfiguracje, wyniki testów
Dbałość o aktualizację oprogramowania (pkt 4) harmonogram aktualizacji; lista elementów bez wsparcia producenta z planem wymiany rejestr aktualizacji, raporty ze skanowania podatności
Bieżąca kontrola zabezpieczeń i okresowa ocena ich skuteczności (pkt 5) monitoring zdarzeń, przeglądy uprawnień, testy odtworzenia z kopii, testy bezpieczeństwa raporty z listą działań naprawczych
Plany przechowywania w długim czasie, w tym przenoszenia na nowe nośniki i do nowych formatów (pkt 6) plan utrzymania czytelności dokumentów przez cały okres przechowywania, także po wymianie systemu plan archiwizacji, protokół z próbnego eksportu

Co musi zapewniać system teleinformatyczny (§ 1 ust. 6)

Wymagania wobec samego systemu powinny trafić do specyfikacji przy zakupie i do protokołu odbioru. System, w którym prowadzona jest dokumentacja, zapewnia między innymi:

  • integralność treści i metadanych, czyli zabezpieczenie przed zmianami innymi niż wprowadzane w ramach udokumentowanych procedur;
  • stały dostęp dla osób uprawnionych i zabezpieczenie przed dostępem osób nieuprawnionych;
  • wymagalność identyfikacji osoby, która sporządza dokumentację, dokonuje wpisu lub zmiany, oraz zakresu tych zmian;
  • informację o czasie sporządzenia dokumentacji i dokonania wpisu lub zmiany;
  • prowadzenie i udostępnianie dokumentacji w formatach i standardach opublikowanych na podstawie ustawy o SIOZ, a w razie ich braku w standardach HL7 i DICOM lub innych;
  • możliwość wydruku oraz eksport całości danych w tych standardach i formatach w sposób umożliwiający odtworzenie ich w innym systemie.

Do tego dochodzi § 1 ust. 7: podmiot zapewnia warunki zabezpieczające dokumentację przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub utratą i dostępem osób nieupoważnionych, a także umożliwiające jej wykorzystanie bez zbędnej zwłoki. Lekarz dyżurny, który o trzeciej w nocy nie może otworzyć historii choroby, bo serwer czeka na ręczne uruchomienie po awarii zasilania, to również niespełnione wymaganie. Kopie i testy odtworzenia opisujemy w tekście o kopii zapasowej dokumentacji medycznej.

Kto odpowiada za bezpieczeństwo EDM?

Za bezpieczeństwo EDM odpowiada podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych, ponieważ to on według art. 24 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta ma dokumentację prowadzić, przechowywać i udostępniać oraz zapewnić ochronę zawartych w niej danych. Ten sam podmiot jest administratorem danych, który udziela upoważnień osobom spoza zawodów medycznych, w tym informatykom (art. 24 ust. 2 pkt 2). W jego imieniu decyzje podejmuje kierownik.

Umowa z dostawcą może przenieść na niego wykonywanie czynności, na przykład utrzymanie serwera albo robienie kopii, ale nie przenosi odpowiedzialności za to, że dokumentacja jest zabezpieczona. W placówkach objętych ustawą o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC) dochodzi art. 8c, zgodnie z którym kierownik podmiotu odpowiada za obowiązki z zakresu cyberbezpieczeństwa także wtedy, gdy powierzył je innej osobie.

Rola Za co odpowiada Czego nie przejmuje
Kierownik podmiotu (administrator danych) decyzje o zabezpieczeniach i budżecie, zatwierdzenie szacowania ryzyka, upoważnienia, wybór dostawców i treść umów, decyzja o zgłoszeniu naruszenia nie konfiguruje systemów, ale nie może uznać tematu za „sprawę informatyków”
Inspektor ochrony danych doradza, sprawdza zgodność z RODO, opiniuje umowy powierzenia nie wdraża zabezpieczeń i nie zastępuje kierownika w decyzjach
Dział IT lub administrator systemu konta i uprawnienia, kopie, aktualizacje, sieć, przegląd logów; działa na podstawie upoważnienia i jest związany tajemnicą (art. 24 ust. 2 i 3) nie decyduje sam o akceptacji ryzyka ani o budżecie
Personel medyczny wpisy dokonywane niezwłocznie i na własnym koncie, podpis dokumentów, ochrona danych logowania nie odpowiada za konfigurację systemu
Dostawca oprogramowania funkcje wymagane w § 1 ust. 6, poprawki bezpieczeństwa, zgodność z publikowanymi formatami, bezpieczna komunikacja między systemami (art. 8d ustawy o SIOZ), tajemnica przy dostępie serwisowym nie odpowiada za hasła użytkowników, nadane uprawnienia ani sieć placówki, chyba że umowa stanowi inaczej
Dostawca hostingu, chmury lub kolokacji bezpieczeństwo fizyczne, zasilanie, łączność i dostępność platformy w zakresie umowy; jeżeli przetwarza dane, na przykład je przechowuje, działa jako podmiot przetwarzający związany tajemnicą (art. 24 ust. 6) nie odpowiada za aplikację i dane, jeśli umowa obejmuje tylko infrastrukturę
Centrum e-Zdrowia jest administratorem systemu SIM (art. 10 ust. 7 ustawy o SIOZ); administratorem danych przetwarzanych w SIM jest minister właściwy do spraw zdrowia (art. 10 ust. 8) nie odpowiada za lokalny system placówki, jej repozytorium, konta ani kopie

Przykład: wpis, którego nikt nie wprowadzał

Lekarka z oddziału wewnętrznego zgłasza, że w historii choroby jej pacjenta pojawiło się zlecenie leku, którego nie wystawiała. Administrator systemu sprawdza w rejestrze zmian, z którego konta i stanowiska dokonano wpisu oraz o której godzinie. Konto należy do tej lekarki, a stanowisko stoi w dyżurce pielęgniarskiej, gdzie sesja pozostała otwarta. Dostawca wyjaśnia, dlaczego automatyczne wylogowanie było wyłączone, inspektor ochrony danych ocenia, czy doszło do naruszenia, a kierownik decyduje o korekcie wpisu w udokumentowanej procedurze, zmianie konfiguracji i ewentualnym zgłoszeniu. Centrum e-Zdrowia w tej sprawie nie uczestniczy, bo zdarzenie dotyczy lokalnego systemu. Bez działającego rejestru zmian nikt nie miałby od czego zacząć.

Integralność, podpis i niezaprzeczalność wpisów w EDM

Wpisu w dokumentacji dokonuje się niezwłocznie po udzieleniu świadczenia, z zapewnieniem niezaprzeczalności i integralności danych (§ 4 ust. 1 rozporządzenia), a wpisy i ich zmiany opatruje się oznaczeniem osoby, która ich dokonała (§ 4 ust. 2). Dokumentację podpisuje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z wykorzystaniem sposobu potwierdzania pochodzenia i integralności danych dostępnego w systemie udostępnianym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (§ 4 ust. 3). Dokumentację wewnętrzną można podpisać również przy wykorzystaniu wewnętrznych mechanizmów systemu (§ 4 ust. 4). Dla EDM w ścisłym znaczeniu podobną listę zawiera art. 31b ust. 14 ustawy o SIOZ, który dopuszcza podpisanie dokumentu przez pracownika medycznego lub osobę przez niego upoważnioną.

Niezaprzeczalność najczęściej psują:

  • wspólne konta w rejestracji lub dyżurce, przy których system identyfikuje stanowisko, a nie osobę;
  • podpis składany przez kogoś innego, gdy lekarz przekazuje sekretarce medycznej kod do swojego certyfikatu zamiast udzielić upoważnienia w przewidzianym trybie;
  • poprawki wprowadzane bezpośrednio w bazie danych przez administratora lub serwisanta, z pominięciem aplikacji i rejestru zmian;
  • nadpisywanie wpisów bez zachowania poprzedniej wersji, przez co nie da się ustalić zakresu zmiany;
  • rozbieżne zegary serwerów i stacji roboczych, przez które czas wpisu nie zgadza się z czasem w logach.

Test integralności w pięciu krokach

  1. Wybierz losowo pięć dokumentów z ostatniego miesiąca i poproś administratora o pełną historię ich zmian: kto, kiedy, co zmienił.
  2. Sprawdź, czy każde konto z tej historii należy do jednej, imiennie wskazanej osoby z aktualnym upoważnieniem.
  3. Zmień na środowisku testowym treść podpisanego dokumentu poza aplikacją i sprawdź, czy system wykrywa niezgodność przy weryfikacji podpisu.
  4. Poproś dostawcę o listę interwencji serwisowych w bazie danych z ostatnich dwunastu miesięcy z informacją, kto po stronie placówki je zatwierdził.
  5. Porównaj czas na serwerze aplikacji, serwerze bazy danych i trzech stacjach roboczych.

Jak logować dostęp do EDM, żeby dało się go rozliczyć?

System musi co najmniej rejestrować, kto sporządził dokument, kto dokonał wpisu lub zmiany, jaki był zakres zmiany i kiedy to nastąpiło (§ 1 ust. 6 pkt 3 i 4), a rozsądnie prowadzona placówka rejestruje także samo otwarcie dokumentacji. Przepis mówi wprost o wpisach i zmianach, nie o odczycie. Bez logów odczytu nie wykażesz jednak, że dokumentacja była dostępna wyłącznie dla osób uprawnionych, czego wymaga § 1 ust. 4 pkt 1, i nie ustalisz skali zdarzenia, gdy ktoś przeglądał dane bez potrzeby.

Osobnym obowiązkiem jest wykaz udostępnień dokumentacji z art. 27 ust. 4 ustawy o prawach pacjenta: komu, w jakim zakresie, w jaki sposób i kiedy dokumentację udostępniono oraz kto to zrobił. Po stronie systemu centralnego pacjent otrzymuje przez Internetowe Konto Pacjenta raport z udostępnienia danych przetwarzanych w SIM (art. 34 ustawy o SIOZ). Europejskie rozporządzenie EHDS przyznaje pacjentom prawo do informacji o tym, kto miał dostęp do ich danych, o czym piszemy w tekście o tym, czym jest EHDS i jak przygotować na nie systemy placówki.

Praktyczne minimum dla logów:

  • logowanie udane i nieudane, z adresem stanowiska i sposobem uwierzytelnienia;
  • otwarcie, utworzenie, zmiana, podpisanie, wydruk i eksport dokumentu;
  • nadanie, zmiana i odebranie uprawnień oraz użycie trybu dostępu awaryjnego;
  • sesje serwisowe dostawcy i działania na kontach administracyjnych;
  • operacje masowe, na przykład eksport listy pacjentów.

Logi powinny trafiać poza serwer aplikacji, do miejsca, w którym administrator systemu medycznego nie może ich zmienić. W większych placówkach tę rolę pełni system SIEM, który generuje też alerty, na przykład przy przeglądaniu kilkudziesięciu kartotek w kilka minut. Rozporządzenie nie określa okresu przechowywania logów. Ustal go w wyniku szacowania ryzyka i zapisz w procedurze. Model ról, konta współdzielone i logowanie wieloskładnikowe omawiamy w artykule o tym, kto ma dostęp do danych pacjenta.

Eksport danych i uzależnienie od dostawcy systemu

System musi umożliwiać eksport całości danych w standardach i formatach przewidzianych przepisami, w sposób pozwalający odtworzyć je w innym systemie (§ 1 ust. 6 pkt 8). Dokumentację przechowuje się co do zasady przez 20 lat od końca roku kalendarzowego, w którym dokonano ostatniego wpisu (art. 29 ustawy o prawach pacjenta, z wyjątkami w obie strony), a placówka ma przygotować i realizować plany przechowywania w długim czasie, łącznie z przenoszeniem do nowych formatów (§ 1 ust. 5 pkt 6). To zwykle więcej niż okres eksploatacji jednego systemu, więc dokumentacja założona dziś najpewniej przejdzie co najmniej jedną migrację.

Raz w roku poproś dostawcę o próbny eksport fragmentu danych, na przykład dokumentacji jednego oddziału z jednego kwartału, i sprawdź:

  • czy liczba pacjentów, dokumentów i załączników zgadza się z raportem z systemu źródłowego;
  • czy dokumenty zachowały podpisy elektroniczne i dają się zweryfikować poza systemem;
  • czy wyeksportowano metadane: autora, czas, historię zmian;
  • czy badania obrazowe są w standardzie DICOM, a nie w formacie własnym dostawcy;
  • ile trwałby eksport całej bazy, bo od tego zależy realny czas zmiany systemu.

W umowie potrzebujesz zapisu o formacie eksportu, terminie, koszcie i pomocy przy migracji oraz o zwrocie danych po zakończeniu współpracy. Ustawa o prawach pacjenta zobowiązuje podmiot przetwarzający do przekazania danych placówce w razie zaprzestania przetwarzania, w szczególności w związku z likwidacją (art. 24 ust. 7), ale nie rozstrzyga, w jakim formacie i czasie to nastąpi. Pełną listę klauzul omawiamy w tekście o tym, czego wymagać, gdy dostawca oprogramowania medycznego podpisuje umowę ze szpitalem.

Czy EDM można prowadzić w chmurze?

Tak, rozporządzenie o dokumentacji medycznej nie wskazuje, gdzie ma działać system, a ustawa o prawach pacjenta przewiduje powierzenie przetwarzania danych z dokumentacji na podstawie umowy, o której mowa w art. 28 RODO (art. 24 ust. 5–7). Warunki są trzy: umowa nie może zakłócać udzielania świadczeń ani dostępu do danych bez zbędnej zwłoki, podmiot przetwarzający jest związany tajemnicą także po śmierci pacjenta, a po zakończeniu przetwarzania dane wracają do placówki. Wymagania z § 1 ust. 4–7 są takie same w każdym modelu, zmienia się tylko to, kto wykonuje poszczególne czynności.

Obszar Chmura dostawcy oprogramowania Własna serwerownia Własne serwery w zewnętrznym centrum danych
Bezpieczeństwo fizyczne i zasilanie dostawca i jego podwykonawcy placówka operator centrum danych
Aktualizacje systemu i bazy dostawca, według umowy dział IT z udziałem dostawcy dział IT lub firma administrująca
Kopie zapasowe dostawca; placówka powinna mieć niezależną kopię albo regularny eksport placówka placówka lub operator, według umowy
Praca przy awarii łącza brak dostępu bez łącza zapasowego system działa w sieci lokalnej potrzebne dwa niezależne łącza

Mała przychodnia bez informatyka na etacie zwykle zyskuje na usłudze chmurowej, bo aktualizacje i kopie przestają zależeć od czyjejś pamięci, ale powinna wpisać do umowy prawo do informacji o incydentach, do eksportu i do audytu. Szpital z własną serwerownią ma pełną kontrolę i pełny koszt. Rozwiązaniem pośrednim jest kolokacja serwerów w centrum danych, przy której sprzęt i dane pozostają własnością placówki. Lokalizację danych i ewentualne przekazywanie ich poza Europejski Obszar Gospodarczy trzeba przeanalizować osobno z inspektorem ochrony danych. Pytania do dostawcy infrastruktury zebraliśmy w poradniku jak ocenić dostawcę hostingu lub usług IT.

EDM a RODO i KSC: które obowiązki się nakładają

Na system z dokumentacją medyczną nakładają się co najmniej trzy reżimy prawne i jedno zdarzenie może uruchomić obowiązki z każdego z nich. Obok przepisów o dokumentacji jest to RODO: dane o zdrowiu są szczególną kategorią danych (art. 9), placówka ma zapewnić bezpieczeństwo przetwarzania (art. 32), a naruszenie ochrony danych zgłosić Prezesowi UODO w ciągu 72 godzin (art. 33) i zawiadomić osoby, których dane dotyczą, gdy ryzyko jest wysokie (art. 34).

Trzecim reżimem jest ustawa o KSC po nowelizacji z 23 stycznia 2026 r., która dotyczy tylko części placówek, bo o statusie decyduje między innymi wielkość podmiotu. Jeżeli Twoja placówka jest podmiotem kluczowym lub ważnym, incydent poważny zgłaszasz do CSIRT CeZ: wczesne ostrzeżenie w ciągu 24 godzin od wykrycia i zgłoszenie w ciągu 72 godzin. Zgłoszenie do UODO i zgłoszenie do CSIRT to odrębne obowiązki. Tryb opisujemy w tekście o tym, czym jest CSIRT CeZ i jak zgłosić incydent, a status placówki możesz wstępnie sprawdzić w bezpłatnej ankiecie Kompas Regulacyjny.

Paragraf 1 rozporządzenia i art. 32 RODO obowiązują także placówki, które nie podlegają KSC.

Typowe błędy w zabezpieczeniach EDM

Większość powtarzających się problemów nie wymaga zakupów, tylko decyzji i konsekwencji.

  • Konto serwisowe dostawcy czynne przez całą dobę. Dostęp zdalny bez logowania wieloskładnikowego i bez rejestrowania sesji to krótka droga do bazy pacjentów. Włączaj go na czas zgłoszenia i zapisuj, kto go zatwierdził.
  • Kopia zapasowa na tej samej macierzy co baza. Chroni przed pomyłką użytkownika, ale nie przed awarią sprzętu ani zaszyfrowaniem. Potrzebna jest kopia odseparowana i sprawdzana próbą odtworzenia, co opisujemy na stronie usługi backupu danych.
  • Szacowanie ryzyka sprzed kilku lat. Od tego czasu doszła e-rejestracja, integracja z laboratorium i praca zdalna, a dokument tych zmian nie odnotował.
  • Upoważnienia, które nie nadążają za kadrami. Osoby, które odeszły, nadal mają aktywne konta, a informatycy firmy zewnętrznej pracują bez upoważnienia administratora danych.

Jak sprawdzić zabezpieczenia EDM krok po kroku

Poniższy plan da się wykonać własnymi siłami w ciągu kwartału, a pierwsze cztery kroki w dwa tygodnie.

  1. Spisz systemy, w których powstaje lub jest przechowywana dokumentacja. Przy każdym zapisz dostawcę, miejsce przetwarzania i osobę odpowiedzialną w placówce.
  2. Zestaw listę kont z listą zatrudnionych i współpracowników. Zablokuj konta osób, które odeszły, a konta wspólne zastąp imiennymi.
  3. Sprawdź upoważnienia osób spoza zawodów medycznych, w tym administratora i serwisanta.
  4. Zapytaj o ostatni test odtworzenia z kopii. Jeżeli nikt nie pamięta daty, zaplanuj test w najbliższym miesiącu i spisz protokół.
  5. Przejdź z dostawcą listę z § 1 ust. 6. Poproś o pisemne potwierdzenie, jak system realizuje każdy punkt, i wykonaj test integralności.
  6. Zleć próbny eksport i zweryfikuj kompletność danych poza systemem.
  7. Zaktualizuj szacowanie ryzyka. Wynik z planem postępowania przedstaw kierownikowi do zatwierdzenia.
  8. Zamów niezależne sprawdzenie. Testy penetracyjne pokazują, czy zabezpieczenia działają także wobec kogoś, kto próbuje je obejść.

FAQ: najczęściej zadawane pytania

Czy EDM i dokumentacja medyczna w postaci elektronicznej to to samo?

Nie. EDM w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy o SIOZ to określone rodzaje dokumentów, między innymi recepty i skierowania. Dokumentacja w postaci elektronicznej to cała dokumentacja prowadzona w systemie, i to jej jako całości dotyczą wymagania bezpieczeństwa z § 1 ust. 4–7 rozporządzenia z 6 kwietnia 2020 r.

Kto odpowiada za bezpieczeństwo EDM, gdy system działa w chmurze dostawcy?

Odpowiada nadal placówka jako podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych i administrator danych. Dostawca jest podmiotem przetwarzającym związanym tajemnicą i odpowiada za to, co wynika z umowy, a jej realizacja nie może zakłócać udzielania świadczeń, w tym zapewnienia dostępu do dokumentacji bez zbędnej zwłoki (art. 24 ust. 5 ustawy o prawach pacjenta).

Jakie zabezpieczenia EDM są obowiązkowe?

Przepisy nie podają listy technologii. Wymagają szacowania ryzyka, udokumentowanych procedur, środków adekwatnych do zagrożeń, aktualizacji oprogramowania, bieżącej kontroli zabezpieczeń oraz planów długoterminowego przechowywania (§ 1 ust. 5). Dobór konkretnych środków należy do placówki i powinien wynikać z szacowania ryzyka.

Czy informatyk z firmy zewnętrznej może mieć dostęp do dokumentacji medycznej?

Tak, jeżeli wykonuje czynności związane z utrzymaniem systemu lub zapewnieniem jego bezpieczeństwa i ma upoważnienie administratora danych (art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o prawach pacjenta). Jest związany tajemnicą, a z firmą, która go zatrudnia, placówka powinna mieć umowę powierzenia przetwarzania danych.

Jak długo trzeba przechowywać elektroniczną dokumentację medyczną?

Co do zasady 20 lat od końca roku kalendarzowego, w którym dokonano ostatniego wpisu (art. 29 ustawy o prawach pacjenta). Okres 30 lat dotyczy między innymi zgonu na skutek uszkodzenia ciała lub zatrucia, a 22 lata dokumentacji dzieci do ukończenia 2. roku życia.

Czy system do EDM musi umożliwiać eksport wszystkich danych?

Tak. Zgodnie z § 1 ust. 6 pkt 8 rozporządzenia system zapewnia możliwość eksportu całości danych w obowiązujących standardach i formatach w sposób umożliwiający odtworzenie ich w innym systemie. Sprawdź to próbnym eksportem i opisz w umowie termin oraz koszt.

Jak możemy pomóc

Zdalny Admin sprawdza zabezpieczenia systemów z dokumentacją medyczną: uprawnienia i logi, odtwarzanie z kopii, umowy z dostawcami oraz odporność na ataki. Jeżeli w placówce brakuje osoby, która na stałe prowadzi te tematy i przygotowuje decyzje dla kierownika, taką rolę pełni vCISO. Zakres i wycena są ustalane indywidualnie.

Napisz, z jakich systemów korzystasz i co chcesz sprawdzić w pierwszej kolejności: umów rozmowę o audycie bezpieczeństwa dokumentacji medycznej.